dinsdag 6 september 2016

De zelfkant van bewustwording - mijn visie over kwetsbaarheid

Ik was vandaag weer Youtubevideo's aan het kijken, aangezien dat mijn dagbesteding is. Ik begin zoetjesaan een beetje uitgekeken te raken op Dan & Phil, wat ook komt omdat ik hun volledige channels heb afgestroopt en nu in de deep web van onofficiële video's gestrand ben. Je weet wel, de zelfkant van het Internet, van het soort dat beroemdheden op een creepy manier volgt. Via een andere Youtuber die ik volg kwam ik echter terecht bij Brené Brown. Ik was wel op de hoogte van haar werk, waarin ze de kracht van kwetsbaarheid propageert, maar ik werd er niet eerder tot aangetrokken. Ik geloofde het wel, zo van 'ja ja, kwetsbaarheid is krachtig, blablabla', zonder dat ik nog echt uitgevogeld had hoe dit in elkaar zat. Ik weet nog dat ik aan het begin van dit jaar met een vriendin hierover uitwisselde, en dat ik het probeerde te begrijpen.

Nu kwam het eindelijk binnen. Zie, het kijken van Youtubevideo's helpt mij verder in het leven! Dat zeg ik althans tegen mijn innerlijke criticus, die probeert jullie kritiek op mijn huidige loser-leefstijl bij voorbaat al te tackelen. Door het kijken van een video van Brené Brown - Why Your Critics Aren't The Ones Who Count - kwam ik erachter dat dit gezond gedrag is. Door bij mezelf na te gaan wat de afschuwelijkste kritiek is die ik kan krijgen, ontneem ik critici hun macht. Ik ontdekte dat dit precies is wat ik in deze blog ben gaan doen, en ook dat het is wat Dan Howell in zijn video's doet, wat maakt dat hij zo'n rolmodel is. Ook al raak ik een beetje uitgekeken op zijn stokpaardjes, de manier waarop hij zichzelf presenteert blijft bekrachtigend voor mij. 'Ik ben een weirdo en de wereld mag het weten.' 

Brown noemde drie dingen die ons tegenhouden om in de arena van het creatieve leven te stappen: schaamte, schaarste en vergelijking. Als je ontdekt waar je je voor schaamt, ben je al een heel eind. Dat heb ik een paar blogs geleden al gedaan.  Die met het woord 'schaamte' in de titel, weet je wel - zie archief van augustus (jep, te lui om een link toe te voegen). Van het element 'schaarste' in mijn innerlijke dialoog was ik me minder bewust. Ik wist niet dat het een ding was - dat iedereen die onzeker is een stemmetje heeft dat zegt: 'wat heb jij nou toe te voegen dat niet al honderd keer beter is gedaan?' Met andere woorden: de angst dat je niet schaars bent. Maar ook hier heb ik het al eerder over gehad. Verder had Brown het over hoe je rol in je familie je beïnvloedt, en alle andere delen van jezelf die er niet mogen zijn. Ook dit heb ik in een vorige blog benoemd, check.

Maar… het element waar ik moeite mee heb, is 'vergelijking'. Ik vergelijk mezelf voortdurend met iedereen die ook maar een greintje meer succes heeft dan ik. Ik ben op een leeftijd (26) gekomen dat ik 'm begin te knijpen: had ik niet allang iets van mijn leven moeten maken? Dan kijk ik naar succesvolle nichten, zoek ik iedereen van mijn middelbare school op op Facebook in een soort chagrijnig nijd-fest, verdiep ik me in allerlei leuke bedrijfjes die andere spirituele jongeren hebben opgericht, denk ik aan mijn vrienden die - ondanks dat ik van hun eigen worstelingen weet - toch nét dat greintje meer succesvol zijn dan ik, etcetera.

Ik ga oppotten en oppotten van jaloezie, en dan huilen huilen, in een nogal beschamende snotterige uitbarsting waarin ik met overslaande stem al mijn zondige gedachten eruit braak tegen mijn vriendje, die het inmiddels allemaal eerder gehoord heeft. Laatst zei hij zelfs dat hij niet in de stemming was voor weer 'een sessie onszelf vergelijken met succesvolle mensen'. (Bijdehand hè.) Hij zei 'dan zijn we maar losers' (zijn Human Design-view is 'power', dus hij ziet de wereld in termen van winnaars en verliezers). Dat vond ik heel bevrijdend. Mijn eigen view is kleur 4 (zien wat er ontbreekt bij de ander/in een gemeenschap) maar ik heb daarmee totnogtoe niet echt een duidelijk beeld gekregen van de spirituele jongeren-community. Ik bedacht me weer hoe fijn Human Design is: alles heeft een dualiteit. Als je winnaars kan zien, kun je ook zien dat je zelf een verliezer bent. Als je ziet wat er nodig is, kun je ook falen om daar iets mee te doen. Welkom in de wereld van de responsieve initiator. Kuch, mutatiekanaalverwijzing, kuch.

Brown had het ook over hoe belangrijk het is om een persoon in je leven te hebben 'die je vasthoudt terwijl je kotst'. Dus ook in dat hokje van haar tedtalk kon ik - gelukkig - een vinkje zetten. Zie vorige alinea.

Waar ik ook een vinkje in kon zetten was de waarde 'moed'. Dat houdt in dat je weet dat je bekritiseerd gaat worden, dat je weet dat het kan mislukken, maar dat je het toch doet. Dit deed ik op de kunstacademie al onvermoeibaar, toen ik de meest gênante kunstzinnige uitspattingen presenteerde aan mijn klas, waaronder: mezelf in veel te korte pyjama filmen in een in plastic ingepakte slaapkamer, aan een viezig cardboard met eczeem van zand en rode verf erop krabben, en het ergste: de onvolwassen versie van deze blog provisorisch uitprinten op een rits a4-tjes die ik ophing aan de muur (serieus, waarom dacht ik dat dát een goed idee was?), onder het mom van 'ik moet uiten wat er in me zit, en dit is wat er nu in me zit' - waarbij ik een kritische denkfout maakte, namelijk dat ik productief moest zijn omdat het schoolsysteem dat wilde, in plaats van dat ik er zelf blij van werd. Maar de neiging om moedig door te ploeteren op de weg van ontboezeming is iets dat ik niet kan helpen. Het zijn meer de consequenties daarvan die ik nu leer te plaatsen. Want er is één garantie, zegt Brown en dat is dat er kritiek zal zijn op het moment dat je die creatieve arena in stapt. Dat had ik op de kunstacademie nog niet helemaal door. Maar ik had ineens wel een stuk minder vrienden. Hoera voor terugblikken op periodes in je leven met het warme wollige gevoel dat iedereen vast alles al is vergeten. Blegh, wat deed ik rare dingen

De waarde inzien van je mislukkingen is 3/5-therapie pur sang. Daar heb ik de afgelopen maanden vrede mee gesloten, hoewel ik in het begin mijn lot vervloekte en wenste dat ik een dag later was geboren.

Dus, moraal van dit verhaal: ik doe al heel veel van wat Brené Brown zegt, dus ik ga nu ál haar video's kijken om me goed te voelen over mezelf.

Wat ik nu zie met mijn Human Design-view (yeah goede totaal willekeurige blogstructuur), is dat deze gênante-herkenbare-menselijke-loser-kwetsbaarheid ontbreekt in die spirituele jongerencultuur en dat ik dit kan toevoegen - haha, denk je dat echt? sst, stemmetje - alleen weet ik nog niet hoe, behalve door het schrijven van deze blogs. Dus dan blijf ik dat maar doen. En nu begin ik te begrijpen hoe het kan dat ik daardoor steeds meer views krijg. Tot mijn verbazing is 'de kracht van kwetsbaarheid' een waterdichte formule. En ik zoek tenslotte graag naar formules om te delen (☋ 7.4 en 4.6 yeah), dingen die wél blijven werken ondanks mijn intensieve trial en error. Alleen is het punt met deze formule dat ik 'm steeds weer opnieuw moet uitvinden, omdat schaamte, schaarste en vergelijking in steeds andere vormen terug blijven komen en ik elke keer denk dat het nú toch echt onvergeeflijk is wat ik voel en ik het diep moet begraven zodat niemand het ooit zal zien. Tot ik erachter kom dat ik een goudklompje heb begraven en er bovenop spring, het schoonmaak, probeer meer van hetzelfde te vinden en het probeer te verkopen GELD VERDIENEN GELD GELD want ik heb tenslotte een kapitalistisch kanaal, tot ook dat weer uit elkaar valt.


Oké, nu ik mijn gretige kapitalistische innerlijke springende beer heb ontmaskerd, even serieus, want ik begin helemaal enthousiast te worden over mijn visie. 

Dit is een kant - de zelfkant - die vaak onderbelicht wordt in de spirituele wereld. Net zoals de zelfkant van de maatschappij wordt bewoond door mislukkingen, miskleunen en andere dingen die afschuw, schaamte en weerstand oproepen, heb je ook een zelfkant in bewustwording. Je weet wel, er zijn verschillende fases in het proces van bewustwording. Iets van 'vastlopen, dieptepunt, bewustwording, heling'. En de zelfkant (het dieptepunt) is er één van. Zelfs als je het kanaal van bewustwording (61-24) niet hebt, is dit toch ook hoe groei werkt, hoe herhaling-door-verfijning werkt, en is het dus een collectief proces waar we allemaal doorheen gaan. 

Watte? 

Oké, een scenario: je bent naar een mindfulnesscursus gegaan en hebt geleerd om te mediteren. Je voelt je geweldig en je wilt het elke dag toe gaan passen want het verstand wil nu eenmaal vasthouden wat werkt. Maar als je weer in je normale dagelijkse routine zit, vergeet je het een paar keer, lukt het niet om dat fijne gevoel van geluk weer op te roepen, en voel je je een mislukking. Uiteindelijk kom je er - linksom, rechtsom of middendoor - wel weer achter dat ook dát oké is, en dat mindfulness betekent dat je elk punt op de emotionele golf accepteert. Maar het gaat mij om die fase van mislukking. Die zelfkant van bewustwording, waar je dagen, wat zeg ik, maanden of zelfs járen, in kunt blijven hangen. Uit schaamte, angst dat je niet bijzonder bent of omdat je jezelf vergelijkt en je minder voelt dan alle anderen. Hoe langer je dit allemaal onderdrukt, hoe langer het duurt tot je uiteindelijk accepteert dat ook dit er mag zijn, en je de mindfulness eigen hebt gemaakt. 

Juist spirituele guru's die dieptepunt volledig transparant omarmen, inspireren mij. In die zin is de volstrekt niet-spirituele Dan Howell ook een held voor mij. Wat dichter bij het spirituele huis: kijk eens naar de video's van Teal Swan. Zij nagelt elke kern van waarheid genadeloos neer, en druist heel verfrissend in tegen allerlei new age-paradigma's zonder ze te verwerpen, maar juist door ze inhoud te geven op een realistische manier. My kind of girl. (Sorry, zei ik dat echt? -Jep, in een heel fout Amerikaans accent ook nog eens. Gurrl.)

Niet elke spirituele guru gaat op die manier te werk. Er is het gevaar dat men zich alleen maar focust op positiviteit enzo. Nou ja, het zal niet als verrassing komen dat de new age half kwakzalverij is. Daar gaat het ook niet om. Iemand op de weg van bewustwording trekt vanzelf aan wat hij of zij nodig heeft, en scheidt op die manier het kaf van het koren, en soms helaas ook het koren van het kaf *denkt na over wat voor onderdelen van het graan kaf en koren in vredesnaam zijn* maar goed, dat hoort er allemaal bij. Daar gáát het juist om: die fases waarin je het verkeerde aantrekt, de verkeerde gedachten hebt, de verkeerde dingen doet en voelt en ziet en manifesteert - dáár zit de juice of life. Als je dat er laat zijn, ben je pas echt bewust. Dat is waarom het woord 'zelf' in zelfkant zit. Nee, is dat nog niet een ding? Zelf in zelfkant, de zelfkant van bewustwording? Werkt ie nog steeds niet? Misschien als ik het zo breng: in de zelfkant van bewustwording ben je op jezélf aangewezen? Nu ik het een paar keer heb herhaald, begin je 'm al te accepteren? Zelf, zelfkant, zelf - oké, stop met het verkopen van iets waar je geen geld aan verdient, innerlijke kapitalistische beer. *zucht* 

2 opmerkingen:

  1. Haha.. Het kaf is het vliesje dat om de korrel (het koren) heen zit. Het kaf wordt van het koren gescheiden door de boel in een platte bak oid omhoog te gooien. Doordat het kaf lichter is, waait het in de wind weg. Het koren valt daarentegen terug in de bak. :) Kijk, dat weet ik dan weer.. :P

    BeantwoordenVerwijderen