dinsdag 20 mei 2014

Durf je op je gevoel te vertrouwen?

Ik ben sinds twee jaar bezig met glutenvrij eten, en sinds een jaar ben ik volledig glutenvrij. Ik heb nooit een test gedaan. Ik ben niet officieel 'allergisch' of 'intolerant'.
Drie jaar geleden volgde ik een dieet dat wél gebaseerd was op allergieën. Dit waren er nogal wat volgens de bloedtest (60 intoleranties en 12 allergieën, als ik het goed heb). Het hield in de praktijk in dat ik maar één keer groente per dag kon eten, slap gekookt, meestal met een stukje vis erbij, en heel veel pasta en zuurdesembrood. Alle interessante dingen (noten, olijven, kruiden, fruit, nachtschade (tomaten, aubergine, aardappel), avocado's, zuivelproducten, sojaproducten, peulvruchten, rauwe groenten en de meeste kookbare groenten) mocht ik niet eten. Laat staan iets met suiker. Omdat ik toch wát moest eten, en het grootste deel van de tijd hongerig was (zelfs met supplementie van allerlei vitaminen), at ik veel tarwe-zuurdesembrood met zuivelvrije boter, of pasta met paksoi en peterselie (één van de weinige kruiden die ik mocht). Ook al had ik af en toe enorme zin in paprika, of sla, ik behield mijn discipline.

Deze volkorengriebels grijnsden mij elke dag aan vanaf mijn bord

Ik ging me steeds slechter voelen. En de arts maar speuren naar die ene allergie die hem door de vingers was geglipt. Na 7 maanden kon ik de kreten van mijn lichaam niet langer negeren. Dit ging nergens heen. Ik kapte ermee, tegen het advies van de arts in, en stapte over op het paleo-dieet. Rijkelijk gevuld met (rauwe) groenten, fruit, noten, vlees, en hoogwaardige voedselbronnen, en geen granen. Dit was enigszins omschakelen voor mij, omdat ik een koolhydraattype ben, en een typische paleomaaltijd bestaat uit vlees/vis met groente. Maar ondanks dat dit dieet niet bij me paste, bloeide ik weer helemaal op. Die cold turkey van de tarwe deed me goed. En ik mocht weer vers en vibrant eten! Ik ging me te buiten aan wortels en rozijnen en gedroogd fruit en sla en noten tot mijn buik bol stond. De overgang was voor mijn lichaam te abrupt, en ik was helemaal in dat allergiedenken geprogrammeerd waardoor ik vaak angstig dingen naar binnen zat te werken. Maar toch ging het de goede kant op.

Na twee maanden kapte ik met dit dieet, omdat het wel weer erg restrictief was, op afraden van de volgende arts. De overdaad aan eiwit en vet bracht me uit balans. Maar het had me wel op het spoor gebracht van gezonde, natuurlijke manieren van eten, die ik vond via de vele inspirerende blogs op internet (zoals Bonzai Aphrodite), verwant aan paleo. In combinatie met gezond verstand ontwikkelde ik mijn manier van eten: veel groenten, weinig suiker, veel variatie, hoogwaardige voedselbronnen.


Typische ongeïnspireerde paleomaaltijden die ik snel even in elkaar flanste

Ik ben nu fel tegen elk dieet dat het eten van (rauwe) groenten verbiedt, dat gebrek aan variatie in voeding probeert op te vangen met pilletjes, en dat een gezond voedingsmiddel waar wellicht één stofje in zit dat niet goed is, uitsluit. Het paleo-dieet sluit bijvoorbeeld peulvruchten uit, omdat hier onverteerbare stoffen inzitten die een slechte werking hebben in je darmen. Maar peulvruchten barsten van het leven. Elke boon kan uitgroeien tot één plant! Er zitten zoveel voedingsstoffen in opgeslagen! Eiwitten, B-vitamines, sporenelementen…

Kort gezegd, ik ben tegen elk dieet dat negatief naar eten kijkt in plaats van positief. Dat eten uitsluit, in plaats van zich te richten op de overvloed die onze planeet ons geeft, waar wij zelf uit kunnen kiezen, luisterend naar ons lichaam.

Zo stuitte ik op veganistisch eten. Hoog in trilling, weinig vervuild (geen groeihormonen of antibiotica),  dit voelde voor mij 'schoon'. Ik ging naar Ecolonie, en ter voorbereiding begon ik vegetarisch te eten. Vlees en vis boeide me toch niet zoveel. Dit liet ik langzaam los. Ik at al geen zuivel (dat hadden het 1e en 2e dieet gemeen), en van eieren hou ik niet echt. Dus ik werd praktisch veganist. Niet zuiver veganist: af en toe at ik nog wat zalm of vlees om even te aarden, een eitje door mijn gebak, wat honing hier en daar… Geen restricties! Daarnaast was ik best huiverig geworden voor granen. Volgens het paleodieet mocht ik geen granen. Maar ik ontdekte dat ik het goed doe op granen. Zoals ik al zei: ik ben een koolhydraattype. Op alleen zoete aardappels en fruit kan ik niet leven. Ik begon de glutenvrije granen te ontdekken, iets wat dan minder erg was volgens paleo. Ondanks het fytinezuur, en het feit dat grotbewoners ook niet op harde graankorrels zaten te knagen, wat het uitgangspunt van het paleodieet is: alleen grotbewonervoedsel! Leuk voor krachtpatsers, maar niet voor een zachtaardig gevoelig klein meisje.

Ik begon te begrijpen waarom het 'tarwedieet' van 7 maanden zo desastreus was geweest, en waarom het al mijn energie leek op te slokken. Niet alleen door gebrek aan variatie en verse groenten, maar ook door die overdaad aan gluten en bewerkte tarwe. Die maakten gaatjes in mijn darmen, deden dingen in mijn hersenen en nog meer wat ik eigenlijk niet wil weten (lees voor meer informatie het boek 'Broodbuik' over de desastreuze gevolgen van gluten voor de gezondheid, mocht je van doemdenken houden).


Typische glutenvrije, veganistische maaltijd die ik vol inspiratie maak: barbecue met maïs, groentespiesjes, bietenhummus, avocadosalade, aardappelsalade

Ik schakelde over op een glutenvrij dieet. Eindelijk niet meer zo moe na een maaltijd. Ik begon me een stuk lichter te voelen. Veganistisch en glutenvrij met veel groenten, dat was ik. Dat paste bij me. Voor veel mensen leek dit zo lastig, maar ik vond het juist een culinaire uitdaging, en genoot van wat ik at. Als ik zin had in paprika, at ik paprika, als ik zin had in sla, at ik sla. Ik ontdekte cashewkaas en edelgist, quinoa en amandelmeel. Ik leerde het rijk van de sojaproducten kennen. Ik vertrouwde op de wijsheid van mijn lichaam. Mijn krachten keerden terug. Mijn plezier in eten en koken keerde terug, en mijn angst voor dingen die ik niet mocht hebben, verdween. De negatieve programmering van die stomme diëten was verleden tijd. Ik had het heft in eigen hand genomen. Mijn manier van eten is niet per se perfect voor iedereen, maar wel voor mij. En nu heb ik een grote passie voor eten. Eind goed, al goed.

Overheerlijke glutenvrije, veganistische bakewelltaart met zelfgemaakte pruimenjam en een vulling van o.a. sojayoghurt, amandelmeel en appelmoes

Het was niet meer zo'n actueel onderwerp voor me, eten. Ik heb mijn stijl ontwikkeld, en het gaat vanzelf. Maar de laatste tijd heb ik zin in 'speltbonkjes'. Dit woord laat mij niet los. Spelt is een oergraan, verwant aan tarwe, waar een stuk minder gluten in zitten. Maar ze zitten er wel in. En ik eet glutenvrij, omdat alle signalen van mijn lichaam dit als noodzaak aanwezen. En toch, die speltbonkjes blijven door mijn gedachten bonken.

Ik besloot een spiertest te gaan doen. Dit is iets uit de kinesiologie, dat stelt dat je lichaam onbewust aangeeft waar het op dat moment tegen kan en waar niet. Nu zei mijn lichaamsgevoel in principe al dat spelt goed voor mij zou zijn, want ik had er immers zin in (let op: dit werkt niet met suiker of junkfood, aangezien dit niet natuurlijk is, en je in geval van een emotionele 'craving' meer de energie van het eten nodig hebt dan fysiek de stofjes). Maar ik wou niet te hard van stapel lopen, zoals met dat paleo-dieet. Dus ik dubbelchekte bij mijn lichaam.

Deze op internet gevonden foto heet, en ik citeer: 'speltbonkies'

En wat zei de spiertest? Groen licht! Mijn vingers gingen niet van elkaar! Alleen koekaas, bewerkte sojaproducten, maïs (vast een overdaad van gehad, aangezien het in allerlei glutenvrije producten verwerkt zit) en geraffineerde suiker kwamen niet door de spiertest heen. Voor de rest zei mijn lichaam: geen probleem joh, dat kunnen we gewoon aan.

Zoals ik al zei, geloof ik niet in het uitsluiten van voedsel. Dus ik ga dat speltbonkje zeker aanschaffen. Heel voorzichtig ga ik spelt weer in mijn voeding introduceren, waarbij ik ondertussen goed blijf opletten. Niet dat ik mijn hele eetpatroon weer aan zou passen. Ik blijf weinig brood eten, want ik ben van mening dat quinoa, aardappelen of havermoutpap net zo plausibel zijn als maaltijddrager als brood, en dat het gestoord is om twee keer per dag brood te eten als er zoveel andere lekkere opties zijn!

Ik ben nooit getest op een glutenallergie. Ik ben wel getest op heel veel andere allergieën. En toch heeft mijn lichaam vaak behoefte gehad aan juist die dingen die in het rood op de lijst stonden, en kon ik lange tijd niet tegen wat niet op die lijst stond: tarwe/gluten! Mijn lichaam is gevoelig, soms overgevoelig, en immer veranderend in behoeften en trilling. Het enige zinnige wat over mijn toleranties te zeggen valt, is dat wat mijn lichaam op dat moment zegt.

Nu zou je kunnen zeggen: ja maar, je bent nooit getest op een glutenallergie, dus! Ja, dus wat? Dus dat ik straks tegen gluten blijk te kunnen, is helemaal niet gek? Ben je soms iemand die niet op zijn/haar gevoel vertrouwt en mis je het punt van mijn verhaal? Anders zou ik je reactie echt niet kunnen plaatsen.

Met alle ervaringen die ik heb opgedaan, kan ik je wat tips meegeven. Ga het niet buiten jezelf zoeken. Vertrouw niet per se op een diëtist die zegt dat je zus of zo moet eten en oh, ga niet krampachtig op zoek naar een weekindeling omdat je niet weet wat gezond eten is. Laat je inspireren, maar zoek de oplossing in je eigen lichaam. Dat moet gevoed worden! Niet de beurs van een diëtist of supermarktketen! En richt je op het positieve van eten. Leer je emotionele en fysieke behoeften onderscheiden, en ga je zo af en toe ook eens aan die eerste te buiten. Eten is een feest. Geniet ervan. Leer je lichaam met liefde voeden. Cultiveer je lichaamsbewustzijn. Dit kost tijd. Geef het tijd. Laat je lichaam wennen aan nieuwe voedselpatronen. Ook dit kost tijd. Onderzoek je voedselverslavingen en HOU VAN JEZELF als je toch weer teveel suiker eet. Vertrouw op je gezond verstand: groente is gezond, junkfood niet. Vertrouw op je intuïtie. En blijf altijd in contact met je lichaam. Dat weet het uiteindelijk beter dan je geest of welke test dan ook.

2 opmerkingen:

  1. Wat een fijn stuk om te lezen! En wat goed dat je zo hebt gevonden wat bij je past. Ik vind het ook nog wel eens lastig, maar ja.. dat komt vanzelf wel denk ik dan ;-)
    Tof dat je echt door naar jezelf te luisteren 'precies' hebt gevonden wat goed voor je is. Kinesiologie is interessant! Gekke lichamen hebben we ook. (op een goede manier)

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Dank je!
    Ja, dat komt vast vanzelf. In ieder geval al supergoed dat je er bewust mee omgaat!
    Ik vind het eigenlijk niet zo gek... onze lichamen zijn zo ingenieus en wonderbaarlijk, dat kunnen we niet eens allemaal bevatten, als we ermee gaan samenwerken blijkt dat je alleen maar hoeft te luisteren naar de signalen om op de goede weg te raken of te blijven! (verslavingen daargelaten...)

    BeantwoordenVerwijderen