woensdag 28 september 2011

Wetenswaardige woensdag

Het begrip 'xoelapepel' is nog steeds omsluierd met mysterie. Vandaag, op wetenswaardige woensdag, gaan we daar verandering in brengen! Tijd voor ongedegen bronnenonderzoek.

Bron nummer één
Xoelapepel is een non-verbale communicatie vor, een soort sensitivity-training.
Indertijd werd het een bewustzijnsavontuur genoemd.
Elke sessie is anders, onvoorspelbaar en daarom een echt avontuur!
Er is sprake van een wildgroei op de markt van de kunstzinnige vorming.
Plattelandsvrouwen, jeugdclubs en harmonieverenigingen doen aan iets creatiefs.
De deelnemers werden in een bos van kunstzinnige bedoelingen gejaagd.


Dit is serieuze business. Het is alles wat er staat op deze website. Ik heb niets verwijderd. Zo stond het er echt: een schoksgewijze verzameling losstaande zinnen, met enters onder elkaar geplaatst en zonder koppelwoorden, die de onschuldige xoelapepel-researcher eerder verwart dan informeert. Maar ik moet het doen met de bronnen die ik heb, dus laat ik het zo goed mogelijk proberen te interpreteren.
Afgezien van een spelfout is er in de eerste zin weinig om over te vallen. Met een beetje verbeelding valt er van de term 'sensitivity-training' wel wat te maken, hooguit had dit gewoon in het Nederlands gekund. Maar dan wordt het interessant. Indertijd? Hoezo, 'indertijd'? Dit suggereert een ware hype. In de zestiger jaren xoelapepelde men wat af, dat werk. De schrijver van de tekst probeert overduidelijk xoelapepel een avontuurlijk imago te geven door twee keer het woord 'avontuur' te vermelden, ondanks dat xoelapepel inmiddels door de geschiedenis is achterhaald. Nu is er, zo suggereert de tekst, zoveel aanbod op de kunstzinnige markt dat xoelapepel volkomen ondergesneeuwd is, en dat is onterecht, want xoelapepel staat aan de wieg van de hedendaagse creatieve vrijetijdsbesteding. Deze markt is werkelijk zeer lucratief want vindt aftrek in de meest uiteenlopende lagen van de bevolking, waaronder plattelandsvrouwen - ik geef toe, een categorie om rekening mee te houden - die ietwat domme maar goedbedoelende knutselfanaten. Dit is allemaal nog wel enigszins te volgen, maar dit was slechts voorwerk. De laatste zin is waar het de schrijver werkelijk om te doen is. De deelnemers werden in een bos van kunstzinnige bedoelingen gejaagd. Wat betekent dit? Welke deelnemers? Klaarblijkelijk heeft de schrijver van de tekst een sterke wereldvisie, en wil hij graag uitdrukking geven aan de desillusie van de moderne tijd, of misschien aan de desillusie van 'indertijd', maar het komt niet echt over. Zijn het de deelnemers aan xoelapepel? Of worden hier de plattelandsvrouwen en aanverwanten mee bedoeld in hun bos van cursuswildgroei? 
Oké, het is tijd om de link te heropenen en op zoek te gaan naar wat context. Het blijkt dat de website gaat over taalonderwijs in de zeventiger jaren (dus niet de zestiger jaren). Het is een opsomming van semi-provocatieve idealen en manifestieve blabla, en ik heb werkelijk geen zin om me erin te verdiepen, want verder staat xoelapepel niet vermeld. Voor een website over taalvorming is het allemaal erg slecht geschreven. Het is tijd voor de volgende bron, misschien hebben we daar meer aan.

Bron nummer twee
Zo! Bron nummer één valt door de mand: er is sprake van plagiaat! Hier staat namelijk:

Xoelapepel is een non-verbale communicatie vorm, maar bovenal een bewustzijnsavontuur.
Elke sessie is anders, onvoorspelbaar en daarom een echt avontuur!
Het is bedoeld voor volwassenen die verder dan hun neus willen kijken om te zien wat er meer tussen hemel en aarde is.
Het wordt op aanvraag gegeven zodra er minimaal 5 mensen voor zijn.
Hoe groter de groep, hoe leuker en interessanter het wordt!

En dan nog even de slogan van de website: Avontuur is geen gebeurtenis, maar een instelling t.a.v. wat zich aandient.

Al heeft bron nummer één wel even de moeite genomen de eerste twee zinnen zelf over te typen: dit verklaart de spelfout. Maar ik ben nu op zoek naar echte informatie, dus laten we verdergaan.

Oh, wat zie ik daar? Mijn blog staat al op de tweede pagina van google. Dit voorspelt niet veel goeds. Nee, veel meer kan ik niet vinden. Oh, wacht, een forum. Dat is altijd goed voor net even die persoonlijke touch. Aha. Nú kan ik me er iets bij voorstellen.

Bron nummer drie
Volgens mij is Xoelapepel ontstaan uit de koker van Arthur Hesselbach, een leraar lichamelijke opvoeding uit Den Haag. eind jaren 60, begin 1970. Het was opgezet als een creatief spel, waarbij de deelnemers automatisch in een cirkel gingen zitten waarin stokken op een hoop gelegd waren en het was afwachten wat er gebeuren ging. Regels ontstonden vanzelf. Alles was mogelijk. Zonder drugs kwam je toch in een soort bewustzijn verruimende fase.

Xoelapepel blijkt toch een stuk obscuurder dan gedacht. Het heeft iets te maken met een bult stokken en communicatie zonder te praten. Hoe de bewustzijnverruimende fase dan bereikt wordt (misschien door gezamenlijk rare kronkels te maken met je lichaam) is vooralsnog onduidelijk, maar eerlijk gezegd ben ik mijn interesse verloren. Ik vond mijn definitie veel leuker. En mijn definitie staat op de tweede pagina van google, dus is net zo legitiem als die op de andere websites over xoelapepel. Wie zegt dat die bronnen het bij het juiste eind hebben? Ze zijn zo onbetrouwbaar als wat. Als zij geen gedegen empirisch onderzoek doen, doe ik dat ook niet. Lekker puh.

Tot zover wetenswaardige woensdag, uw vertwijfeld onwetenschappelijke reservoir van ongestaafde kennis, wikipediaweetjes en googlekanoodle.

Edit 18 september 2017: oké, deze blog is inderdaad één van de hoogste zoekresultaten over xoelapepel geworden op internet, sorry voor de slaaaaay van hierboven en alle verwarring, maar goed, het werkte op mijn lachspieren. Ik wilde een blog schrijven met elke week een andere letter van het alfabet, en xoelapepel was het woord bij x. Bovendien had ik tijdens het schrijven van deze blog nog geen kaas gegeten van bewustzijnsverruiming. Inmiddels wel, en ik heb zelfs meerdere malen in een kring gezeten met een spreekstok en meditaties en dergelijke, dus ach... Ik hoop dat het onderhoudend was, tenminste ;) 

4 opmerkingen:

  1. Haha, deze blog wordt straks gewoon de beste plek om informatie over dit verschijnsel te vinden! Bij mij sta je nu op de eerste zoekpagina van Google :D En hoe vaker je het noemt hoe beter (geloof ik): xoelapepel!

    En tja, 't blijft vaag, maar bedankt voor de moeite! :P Dat met die stokken klinkt nogal vaag. Ik zou zeggen: neem dan gewoon wel met z'n allen een geestverruimend middel en ga het over iets boeiends hebben, ipv iets met stokken te doen terwijl je niet mag praten.

    "Avontuur is geen gebeurtenis, maar een instelling t.a.v. wat zich aandient." Die vind ik wel mooi eigenlijk :)

    Bootype? Xoelapepel!

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Haha, echt? Cool. Mensen die oprecht zoeken naar informatie over xoelapepel zullen me nu wel haten. Te bedenken dat ik zelf tot voor kort ook zo'n persoon was. De mens is zo gemakkelijk te corrumperen (oké, IK ben zo gemakkelijk te corrumperen)

    Alsjeblieft! :P Ja, sommige mensen doen gewoon zo móéilijk! :P

    Ja, die vind ik ook wel mooi, eigenlijk, maar zo had ik er nog niet naar gekeken omdat het met paarse letters op een groene achtergrond was geschreven in het lettertype arial.

    Bootype! Ojee, dit is een hint! Boo voor het typetype! Ik geef toe dat het typetype wel heel egoïstisch aan het worden is. Goed dat de woordverificatie mij even tot orde roept.

    En bedankt voor die laatste xoelapepel.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Arthur Hesselbach leerde me in de 70-er jaren in de "Kosmos" soepalepelen. Onlangs bezocht ik hem in het Joods bejaardentehuis te 'sGravenhage. leef wél & héél de wereld! Indra

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Leuk dat je mijn introductie tot Xoelapepel hebt geciteerd voor dit stukje. En Xoelapepelen is dus wél een werkwoord; al werd het door Arthur Hesselbach vooral afgekort tot "Pepelen". Eind jaren '60 waren veel jongeren, waaronder ik, op zoek naar iets vaags 'nieuws'. Iets anders dan de wereld van onze ouders. Vandaar de zoektocht naar Oosterse religies en het onderzoeken van drugs en andere bewustzijnsverruimende middelen zoals het bestuderen van psychologie en het lezen van science fiction. Wat bij heel veel mensen resulteerde in het ontwaken van een spiritueel bewustzijn wat dan weer uiteindelijk leidde tot een spirituele industrie waar jij dus ook deel van bent geworden. Succes met je healingpraktijk!

    BeantwoordenVerwijderen